UA-74362584-1

Historie van Het Schepershoes

Afbeelding invoegen            Afbeelding invoegen              Afbeelding invoegen
 
Het Schepershoes bestaat sinds 1612 en de eerste bewoner was ‘de olde scheper’ ofwel de oude schaapherder die voor de schaapskudde rondom Peest zorgde. Tussen 1612 en 1807 wordt het Schepershoes bewoond door 16 verschillende schaapherders waarover weinig bekend is. 
 
In 1807 wordt het huis bewoond door de schaapherder Jan Brink en zijn ‘marktgenooten van Peest’. Jan Brink bezat drie koeien en zestig schapen en was getrouwd met Antje Berends. Samen kregen ze zeven kinderen.
 
In 1832 is het huis kadastraal bekend als sectie E no. 330, huis en erf van de Marktgenoten van Peest, groot 0.01.12 ha.  
 
Na betaling van het hoofdgeld voor de Nieuw Hervormde Kerk is in 1836 Alberts Schans de hoofdbewoner van Het Schepershoes. De dan 51-jarige schaapherder is getrouwd met Roelfje Kruims en ze hebben een kind: Grietje. Twee arbeiders, Steven Wever en Jan Kruims, helpen om de boerderij draaiende te houden.  
 
Vanuit het plaatsje Een komt in 1840 schaapherder Gauke Bijma naar Het Schepershoes. Hij is getrouwd met Aaltje Kramer en ze krijgen vier kinderen.
 
Gouke Bijma verlaat de boerderij rond 1854 en dan vestigt Jan Meulema zich als schaapherder in Het Schepershoes. Samen met zijn vrouw Grietien ter Veld krijgen ze twee kinderen. In de jaren zeventig vertrekt het gezin naar een andere boerderij in Peest.  De volgende schaapherder is Klaas Hofman, getrouwd met Trientien Scholte. Zij hebben een dochter, genaamd Grietje, en zijn vermoedelijk in 1879 vertrokken naar Veenhuizen. Het Schepershoes staat dan op erf 3.  
 
 
Bij de grondschatting van 1880 is erf 3 eigendom van Westerhof cs Marchien Boer (weduwe van Popke Westerhof). Het perceel heeft nog steeds het kadastrale nummer E 330 en is 0.1.12 ha groot. Volgens de kadastrale legger heeft Wiebe de Boer, schaapherder te Peest, in 1878 het huis overgenomen van de marktgenoten van Peest.
 
Uit het bevolkingsregister 1880/1890 blijkt dat Marchien Boer hoofdbewoner van het huis (Peest 145). Bij haar in wonen schoonzoon Wijbe de Boer en dochter Marchien. Zij krijgen twee kinderen. Tussen 1890 en 1900 wordt het huis vernummerd tot Peest 15. Marchien Boer overlijdt op 20 november 1900. Haar kleindochter Annechien de Boer trouwt met Wiebe Zorge en het paar blijft voorlopig wonen op erf 3. (Schoon)moeder Marchien de Boer-Westerhof vertrekt in mei 1905 naar erf 8, waar zij op 14 augustus 1907 overlijdt. 
 
De nieuwe bewoners zijn Hendrik Baving, zijn vrouw Jantje Hofman en hun dochter Derkien Baving. In 1906 wordt hun zoon Hendrik Jan Baving geboren. Het gezin vertrekt op 22 april 1914 naar Roden. Vanaf 21 mei 1913 woont Wiebe Zorge jr. (zoon van Wiebe Zorge en Annechien de Boer van erf 8) bij hen in en gaat met het gezin mee naar Roden. Annechien is op 10 maart 1913 in het kraambed overleden. 
 
In 1914 keert Wiebe Zorge sr. als landbouwer met zijn zwager Popke de Boer en zijn zoon Jan Margienus Zorge terug naar erf 3. Op 15 mei 1915 komt Wiebe jr. terug uit Roden en vertrekt 17 januari 1916 naar Groningen. Op 20 september 1918 overlijdt Popke de Boer.
Hij is ongehuwd. Wiebe Zorge sr. hertrouwt op 15 juni 1921 met Iemptje Kinds en samen krijgen ze drie kinderen. 
 
Op 20 november 1936 koopt Jan Margienus Zorge bij palmslag het huis en tuin, groot 30.12 are. In 1987 staan huis, schuur en erf - totaal 0.13.92 ha groot - op naam van Zorge, Roelof. 
Na het overlijden van Roelof Zorge wordt het huis verkocht aan de familie Warmelink. Zij restaureren de boerderij, onder toeziend oog van  Monumentenzorg. De voormalige schaapskooi wordt vervangen door een nieuwe, en veel grotere, schuur van baksteen. 
 
In 2007 wordt Het Schepershoes verkocht aan de huidige eigenaren Alexander Sluijmer en Rinette de Jong. In de jaren daarna plaatsen zij de baanderdeuren terug, en luiken bij de ramen. Ook de schuur en het stookhutje krijgen iets meer van hun oude luister terug, door het aanbrengen van houten betimmering en oude dakpannen.  Eind 2016 is het rieten dak vervangen door deels riet en deels pannen, net zoals het vroeger was. Deze restauratie duurde bijna 8 weken. De werkzaamheden zijn vastgelegd in het foto-album 'dakrenovatie'.
 
Klik hier voor een reportage over Het Schepershoes in het Dagblad van het Noorden (december 2017).
 
 
Bron: Historische Vereniging Norch
Foto's: Historische Vereniging Norch en Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Tekst: Irma Dorenstouter